اگر قصد خرید لپتاپ جدیدی را دارید احتمالا شنیدن این خبر که استانداردهای بازار در حال عقبگرد است شما را شوکه کند. بر اساس گزارشهای جدید تحلیلگران بازار تکنولوژی از جمله ترندفورس (TrendForce) سال ۲۰۲۶ سالی است که در آن لپتاپهای میانرده به جای پیشرفت با کاهش مشخصات فنی روبرو میشوند. بزرگترین قربانی این اتفاق حافظه رم (RAM) است. در حالی که تصور میکردیم دوران رمهای ۸ گیگابایتی به پایان رسیده است حالا خبر میرسد که بسیاری از برندهای بزرگ مثل دل (Dell) و لنوو (Lenovo) برای کنترل قیمت تمام شده محصولاتشان دوباره به سراغ این ظرفیت پایین رفتهاند.۱ این یعنی خرید یک لپتاپ با رم ۱۶ گیگابایت در سال آینده به یک گزینه لوکس و گرانقیمت تبدیل خواهد شد.
بحران کمبود حافظه و سایه سنگین هوش مصنوعی بر بازار
دلیل اصلی این اتفاق عجیب به دنیای هوش مصنوعی برمیگردد. غولهای تکنولوژی برای ساخت سرورهای عظیم و پردازشهای سنگین هوش مصنوعی تمام ظرفیت تولید حافظههای رم را به انحصار خود درآوردهاند.۲ این تقاضای بیسابقه باعث شده است که قیمت چیپهای حافظه DRAM در بازارهای جهانی به شدت افزایش پیدا کند.۳ وقتی هزینه تامین قطعات بالا میرود تولیدکنندگان لپتاپ دو راه بیشتر ندارند یا باید قیمت نهایی را به شدت بالا ببرند یا از کیفیت قطعات کم کنند. گزارشها نشان میدهد که برندهایی مثل دل و لنوو راه دوم را انتخاب کردهاند و قصد دارند در مدلهای میانرده خود به جای رم ۱۶ گیگابایت از رم ۸ گیگابایت استفاده کنند تا قیمتها برای مشتری عادی خیلی عجیب و غریب نشود.
۸ گیگابایت رم در سال ۲۰۲۶ و یک شوخی تلخ با کاربران
مشکل بزرگ اینجاست که ۸ گیگابایت رم برای نیازهای امروز واقعا کم است. در سال ۲۰۲۶ که حتی سادهترین برنامهها و مرورگرها مثل گوگل کروم به شدت تشنه حافظه هستند و خود ویندوز هم با ویژگیهای هوش مصنوعی سنگینتر شده است داشتن رم پایین به معنای کندی همیشگی سیستم خواهد بود. سال گذشته حتی شرکتی مثل اپل هم بالاخره پذیرفت که ۱۶ گیگابایت رم باید استاندارد پایه باشد اما حالا با این بحران جهانی به نظر میرسد بازار دوباره به عقب برمیگردد. اگر به دنبال لپتاپی هستید که کارهای روزمره را بدون لگ و تاخیر انجام دهد پیدا کردن یک گزینه مناسب با قیمت معقول در سال آینده سختتر از همیشه خواهد شد.
در سال ۲۰۲۶ منتظر چه قیمتهایی باشیم؟
پیشبینی میشود که اوج این گرانیها و کمبودها در نیمه اول سال ۲۰۲۶ خودش را نشان دهد. بر اساس تحلیلهای IDC قیمت میانگین کامپیوترها احتمالا تا ۸ درصد و در برخی مدلهای خاص حتی تا ۲۰ درصد افزایش پیدا میکند. این وضعیت شباهت زیادی به بحران تراشهها در دوران بعد از سال ۲۰۲۰ دارد. اگر به فکر خرید لپتاپ هستید و مدلی با رم ۱۶ گیگابایت یا بالاتر مد نظر دارید احتمالا بهترین زمان برای خرید همین الان است. چون در ماههای آینده نه تنها قیمتها بالاتر میرود بلکه احتمالا مجبور میشوید برای همان مشخصات قبلی هزینه بسیار بیشتری بپردازید یا به یک دستگاه ضعیفتر رضایت دهید که خیلی زود از رده خارج میشود.
