ایرپاد پرو 2 و ایرپاد مکس اپل همین حالا هم هنگام پخش موسیقی از طریق اپل موزیک روی دستگاه های آی او اس، صدای فضایی یا همان اسپیشیال آدیو را ارائه می دهند. اما اپل برای سال 2025 برنامه های گسترده تری دارد و قرار است تجربه صدای فراگیر را یک پله بالاتر ببرد. در کنفرانس جهانی توسعه دهندگان اپل، از یک فرمت صوتی کاملاً جدید به نام Apple Spatial Audio Format یا به اختصار ASAF رونمایی شد که می خواهد همه چیز را در دنیای صدا متحول کند.
شاید تصور کنید ASAF فقط نسخه رسمی فناوری صدای فضایی اپل است که همین حالا هم وجود دارد، اما حقیقت این است که با یک استاندارد کاملاً متفاوت و پیشرفته روبرو هستیم.
فرمت ASAF چیست و چه تفاوتی با دالبی اتموس دارد؟
فرمت های پیشرفته ای مانند دالبی اتموس فقط صدا را دور شما پخش نمی کنند، بلکه این حس را منتقل می کنند که صدا حتی بالای سر شما حرکت می کند و به نوعی تمام فضای سه بعدی را برای صداها شبیه سازی می کنند. این همان مفهوم صدای شیء محور است که در آن هر صدا (مثل صدای پرنده یا ماشین) می تواند به صورت مستقل در هر نقطه ای از محیط شنیده شود.
تا اینجا، فکر می کنیم ماجرا به پایان رسیده؛ اما اپل ایده جدیدی دارد. فرمت های فعلی مانند دالبی اتموس می توانند اشیا صوتی را در فضای سه بعدی قرار دهند، اما نمی توانند با فضای واقعی شما هماهنگ شوند. ASAF با اضافه کردن اطلاعاتی مثل موقعیت دقیق شنونده و حتی آکوستیک محیط اطراف، می تواند یک فضای مجازی سه بعدی بسازد که کاملاً با اتاق و فضای شما هماهنگ است.
صدای فضایی با تطبیق کامل با محیط واقعی شما
شاید این ویژگی در ابتدا فقط روی کاغذ جذاب باشد، اما وقتی بخواهید یک فیلم را با ایرپاد ببینید و صدا دقیقاً مطابق با حرکت شما و فضای اتاق تغییر کند، معنی واقعی خود را پیدا می کند. تصور کنید هنگام تماشای فیلم، اگر سر خود را بچرخانید یا در اتاق حرکت کنید، صدا هم دقیقاً همان گونه که باید، از مکان جدید پخش شود و شما را وسط ماجرا قرار دهد.
اما هدف اصلی ASAF فراتر از ایرپادها است و بیشتر برای نسل جدید هدست های Vision Pro اپل طراحی شده. در هدست ویژن پرو، دستگاه به اطلاعات کاملی درباره موقعیت کاربر و محیط اطرافش دسترسی دارد و ASAF می تواند تجربه ای کاملاً فراگیر و متفاوت را رقم بزند.
مقایسه ASAF و دالبی اتموس
در نگاه اول، مفهوم ASAF با دالبی اتموس متفاوت به نظر می رسد. دالبی اتموس تلاش می کند صدا را به گونه ای پخش کند که انگار هر شیء صوتی در هر نقطه از فضای سه بعدی حضور دارد و اگر شما روی مبل نشسته باشید، تجربه بی نقصی را ارائه می دهد. اما وقتی صحبت از هدفون و حرکت کاربر باشد، محدودیت ها خودش را نشان می دهد.
ASAF می تواند روی دالبی اتموس سوار شود و حتی صداهای تولید شده با این فرمت را از طریق فناوری جدید اپل پخش کند، اما در عین حال ویژگی های سه بعدی پیشرفته تری را اضافه می کند تا صدا با حرکت شما در محیط واقعی هماهنگ باشد. به همین خاطر، در شرایطی که شما از هدفون استفاده می کنید و مدام در حال جابجایی هستید، این فناوری تفاوت بزرگی ایجاد می کند.
در محیط هایی که از سیستم صوتی ثابت و قدرتمند استفاده می شود، شاید تفاوت چندانی احساس نشود؛ اما برای تجربه های موبایلی یا واقعیت مجازی، ASAF کاملاً کاربردی و تحول آفرین است.
آینده صدای فراگیر اپل با ASAF
همان طور که انتظار می رود، فرمت ASAF فقط برای دستگاه های اپل ارائه می شود و همه پلتفرم های این شرکت (به جز watchOS) از آن پشتیبانی خواهند کرد. اپل اعلام کرده تمام محتوای ویدیویی Immersive Video باید با این فرمت سازگار باشد و بنابراین احتمالا سرعت گسترش این استاندارد بالاست، حداقل برای محتوایی که مخصوص VisionOS ساخته می شود.
شایعات نشان می دهد که اپل تا پایان سال 2025 یا ابتدای 2026، دو مدل جدید از هدست های Vision را معرفی خواهد کرد و ASAF از همان ابتدا نقش مهمی در تجربه صوتی این محصولات خواهد داشت. بدون شک این فرمت می تواند آینده جدیدی برای صدای فراگیر و تجربه های واقعیت افزوده و مجازی رقم بزند و رقابت با فرمت هایی مثل دالبی اتموس را وارد مرحله ای تازه کند.
